De Uithof  Staalkaart van Moderne Architectuur

 

 
Gebouw   Minnaertgebouw
Adres   Leuvenlaan 4
Architect   Willem Jan Neutelings (Neutelings Riedijk Architecten BV)
Bouwjaar   1996 - 1998
eerste paal: 20 mei 1996
hoogste punt: april 1997
oplevering: 24 oktober 1997
Opening   5 maart 1998 door dr. R.J. van Duinen (vorzitter NWO)
Gebruik   Prakticumonderwijs Natuur- en Sterrenkunde
Prijzen   nominatie Rietveldprijs 1999
Websites   http://www.phys.uu.nl/~minnaert/
http://www.galinsky.com/buildings/minnaert/index.htm
Naamgever   Marcellus Gilles Josef Minnaert (1893 - 1970) . In 1918 kwam de inmiddels gepromoveerd natuurwetenschapper Minnaert naar Utrecht, aangetrokken door ‘het belangrijkste centrum op het gebied van de optica’. Minnaert was een uiterst brede wetenschapper en beroemd schrijver van de driedelige serie ‘De natuurkunde van het vrije veld’ waarin alledaagse natuur(lijke) verschijnselen op eenvoudige wijze worden verklaard. Minnaert is van 1937 tot 1963 in Utrecht hoogleraar in de sterrenkunde geweest en was niet alleen een sterrenkundige van wereldformaat, maar ook een maatschappelijk bewogen en aimabele persoonlijkheid.
Bijzonderheden  

Neutelings hoofdidee, dat het hele uiteindelijke Minnaertgebouw heeft bepaald, was om een grote hal te maken die voor een groot deel de functie van trappenhuizen en gangen verving. Met de verloren verbindingsruimtes kon nu iets leuks gedaan worden. De grote hal is daarvan het resultaat. De monotonie van het binnenklimaat is er doorbroken. De hal is niet verwarmd. Daardoor varieert de temperatuur, net als in een kerk met de seizoenen. Die verbinding heeft Neutelings versterkt doordat de hal wordt verlicht met daglicht via een soort trechters in het dak. Daar komt, afhankelijk van het weer, meer of minder licht door naar binnen, maar ook regenwater, dat in een grote vijver in de hal valt.
Neutelings verwerkt veel functionele aspecten in zijn ontwerp: het geluid in de studiezalen wordt door de ruimte zelf gedempt, kolommen in het restaurant zorgen voor daglicht, ventilatielucht en geluidsdemping. Ook verwarming en koeling maken deel uit van de architectuur. Zo vormt de hal met zijn vijver van regenwater het hart van een koelsysteem wat het water het hele gebouw rondpompt.

Eén hoek van het gebouw rust op de letters 'MINNAERT', met recht een stabiele naam. De dakdelen van het gebouw hangen aan dertien liggers die kolomvrij op de buitengevel rusten. Het gebouw heeft geen koelinstallatie, de regenwatervijver in de hal doet dienst als reservoir voorde koeling van de plafonds op de begane grond. Een deel van het water wordt gebruikt als grijs spoelwater voor de toiletten. De ruwe huid van het gebouw is gemaakt van spuitbeton.

Tejo Remy (Droog Design) ontwierp voor het Minnaertgebouw de lichtklok: vier felle autolampen aan lange ijzeren pijpen die met een fietsketting en een tandwiel in 24 uur ronddraaien. De inspiratie komt uit het boek van Minnaert.
De metalen schalen met schelpen in de centrale hal zijn een ontwerp van industrieel vormgever Frans Parthesius.
De vormgeving van de deuren in de kantoortoren is van Perry Roberts.

Bouwsom    
Oppervlakte   9.500 m2
Omgevingsontwerp   West 8 (incl. daktuinontwerp)
Aannemer   J.P. van Eesteren BV